نوار عصب و عضله EMG-NCV  یکی از روش‌های تشخیصی برای بررسی عملکرد اعصاب و عضلات است. این بررسی از دو بخش اصلی، یعنی مطالعه هدایت عصبی (NCV) و الکترومیوگرافی (EMG)، تشکیل می‌شود و می‌تواند در ارزیابی علائمی مانند بی‌حسی، گزگز، ضعف عضلانی و برخی دردهای عصبی به پزشک کمک کند.

در این مطلب با کاربرد نوار عصب و عضله، تفاوت EMG و NCV، نحوه انجام تست، میزان درد، نکات لازم پیش از آزمایش، نحوه تفسیر نتیجه و هزینه آن آشنا می‌شوید.

تست نوار عصب عضله چیست؟

تست نوار عصب و عضله EMG‑NCV را می توان راهی برای تشخیص عملکرد عصب های بدن دانست. بدن انسان یک مولد الکتریسیته است و در واقع از طریق تولید الکتریسیته در بدن، بین مغز و سایر اندام ها، پیام ها رد و بدل می شوند. منظور از انتقال پیام در بدن در واقع همان حس لمس، درد، فشار، گرما و… است که از اندام ها به مغز به وسیله عصب ها ارسال می گردند. علاوه بر آن مغز نیز به اندام ها دستوراتی چون حرکت دادن عضوها را می دهد که وظیفه انتقال این نوع پیام ها نیز برعهده عصب ها می باشد.

این پیام ها به شکل امواج الکتریکی از طریق اعصاب و درست مانند سیم تلفن انتقال داده می شوند. در صورت اختلال در انتقال این پیام ها و وجود خللی در انتقال امواج الکتریکی نیاز به بررسی شدت و سرعت و سایر مشخصه های امواج الکتریکی جاری در طول عصب مورد نظر می باشد. و این کار دقیقاً توسط دستگاه نوار عصب عضله امکان پذیر است. با استفاده از نوار عصب و عضله EMG‑NCV می توان به خوبی روند سلامت اعصاب و عضلات را مورد بررسی قرار داد و کنترل بهتری بر روی واکنش های آن ها به تحریک های عصبی داشت. به کمک این تست می توان فعالیت عصب ها در مناطق مختلف بدن را ارزیابی نموده و در مورد انتقال و یا عدم انتقال کامل پیام های عصبی مطمئن شد.

انجام نوار عصب و عضله برای چه کسانی لازم است؟

در مواقعی که پزشک متخصص با علائمی مانند موارد زیر مواجه شود، ممکن است انجام نوار عصب و عضله EMG-NCV را برای بررسی دقیق‌تر وضعیت اعصاب و عضلات توصیه کند.

• افرادی که به‌صورت مداوم دچار گزگز و بی‌حسی در ناحیه پا یا دست می‌شوند.
• بیمارانی که مشکوک به دیسک گردن یا کمر هستند.
• بیمارانی با آسیب عصبی که ناشی از دیابت است.
• کسانی‌که دچار ضعف عضلانی یا لاغری عضو هستند.
• افرادی که مبتلا به مشکلات مغز و اعصاب مانند نوروپاتی می‌باشند.

تمامی موارد بالا با انجام تست و تفاسیر درست نوار عصب و عضلهEMG-NCV توسط پزشک متخصص در رهامد قابل ارزیابی است. درصورتی‌که اجسام به‌طور ناگهانی از دست بیفتد و یا احساس سنگینی در پا کرده و یک دست یا یک پا لاغرتر شده باشد؛ لازم است هرچه سریع‌تر با مشاوران ما تماس گرفته و اقدام به انجام تست نوار عصب و عضله شود.

عملکرد نوار عصب عضله به چه صورت است؟

نوار عصب و عضله روشی برای بررسی عملکرد اعصاب و عضلات بدن است. این تست با بررسی فعالیت الکتریکی اعصاب و عضلات، اطلاعاتی درباره نحوه عملکرد آن‌ها در اختیار پزشک قرار می‌دهد. پیام‌های عصبی در انتقال حس‌هایی مانند لمس، درد، گرما و فشار نقش دارند و از طریق سیستم عصبی میان بخش‌های مختلف بدن منتقل می‌شوند و اعصاب پیام‌های مربوط به حرکت را نیز از سیستم عصبی به عضلات انتقال می‌دهند.

پیام‌های عصبی از طریق اعصاب منتقل می‌شوند و بررسی نحوه انتقال آن‌ها یکی از بخش‌های اصلی نوار عصب و عضله است. در صورت وجود اختلال در عملکرد عصب، بررسی نحوه انتقال پیام‌های عصبی می‌تواند اطلاعات بیشتری درباره وضعیت عصب در اختیار پزشک قرار دهد. در نوار عصب و عضله، بررسی‌های الکترودیاگنوستیک برای ارزیابی عملکرد اعصاب و عضلات انجام می‌شود.

نوار عصب و عضله EMG‑NCV چه کاربردی دارد؟

دلایلی باعث شده که در درمان بیماری هایی که نوار عصب عضله به بهبود بیمار کمک می کنند استفاده از این روش بسیار مهم باشد. از بین این دلایل می توان به موارد زیر اشاره نمود:
1. در افرادی که درگیر بیماری چون دیابت هستند و بدن آن ها به واسطه بیماری دچار التهاب عصبی شده و دارای علائمی شبیه به دیسک می باشند.
جراحی دیسک کمکی به رفع مشکل بیمار نکرده و حتی بیماری را بدتر می کند. لذا در این شرایط بررسی نوار عصب و عضله به کمک افتراق این حالات خواهد آمد.
2. با استفاده از تست نوار عصب عضله در کنار تشخیص شدت آسیب می توان درگیری عصب را نشان داد. در واقع نوار عصب عضله اطلاعاتی در اختیار پزشک قرار داده تا به کمک آن در مور،د نیاز و یا عدم نیاز بیماری به عمل جراحی تصمیم گیری کند.
3. ضایعات مربوط به دیسک و کمر یکی دیگر از علل شایع میان بیماران می باشد. این دسته از مشکلات به کمک نوار عصب و عضله دیسک کمر قابل تشخیص هستند.

تست نوار عصب عضله چه فوایدی به همراه دارد؟

1. نوار عصب عضله را می توان در تشخیص موارد زیر مفید دانست:
   1. خارش، بی حسی و ضعف عضلانی
   2. برخی اختلالات عصبی همراه با ضعف یا اختلال عملکرد عضلات
2. . اختلالات عضلانی
   4. درد یا گرفتگی عضلانی
   5. رایکولوپانی
   6. انقباض غیر ارادی عضلانی
3. اختلالات مرتبط با عملکرد اعصاب و انتقال پیام‌های عصبی

نحوه انجام نوار عصب و عضله EMG‑NCV

تست نوار عصب و عضله را به طور کلی می توان متشکل از دو بخش اصلی بررسی هدایت عصبی و بررسی عضله دانست. در بخش بررسی هدایت عصبی، اعصاب فرد توسط پزشک تحریک الکتریکی می شود.

در بخش بررسی عضله، یک الکترود سوزنی ظریف در بخش‌های مورد نظر عضله وارد می‌شود و فعالیت الکتریکی آن ثبت خواهد شد. این بخش می‌تواند در بررسی عملکرد عضله و ارتباط آن با عصب مربوطه به پزشک کمک کند. این در حالی است که در بخش بررسی عضله در بخش های متفاوت عضلات شما سوزنی وارد خواهد شد. در این بخش هیچ دارویی به بدن تزریق نمی شود. با استفاده از الکترومایوگرافی عارضه هایی چون فشار روی عصب مخصوصاً بازو، آرنج و یا مچ دست بررسی می شود. به منظور انجام این تست الکترودی سوزنی به عضله وارد شده و از این راه فعالیت الکتریکی عضله ثبت خواهد شد.

نوع موج ایجاد شده بر روی صفحه مانیتور به نمایش در آمده و به منظور تشخیص مشکل صدای موجود مورد بررسی قرار داده می شود. پس از گذاشتن الکترود از بیمار خواسته می شود که عضله را ابتدا مقداری اندک و بعد کمی شدیدتر انقباض دهد، از این رو می توان به امواج متفاوتی دست پیدا کرد. با وارد شدن سوزن در پوست احتمال داشته کمی درد احساس شود که این درد قابل تحمل و موقتی می باشد. پس از خروج سوزن ها از پوست نیز احتمال داشته کمی سوزش را احساس نمایید.

در صورت مصرف داروهای رقیق کننده خون یا داشتن مشکلات ریوی با توجه به احتمال وجود عفونت در زمان بیماری این موضوع را به پزشک اطلاع دهید. در مطالعه هدایت عصبی، الکترودها روی پوست قرار می‌گیرند و عصب با یک تحریک الکتریکی خفیف تحریک می‌شود. پاسخ عصب در نقاط مشخص ثبت و بررسی خواهد شد.

در بخش EMG، سوزن‌های ظریف از راه پوست وارد عضله شده و فعالیت الکتریکی عضله توسط دستگاه ثبت و تقویت می‌شود. در مطالعه هدایت عصبی، الکترودهای سطحی در نقاط مشخصی از بدن قرار می‌گیرند. یکی از الکترودها تحریک الکتریکی خفیفی ایجاد کرده و الکترودهای دیگر پاسخ عصب را ثبت می‌کنند.

در نهایت، زمان و ویژگی‌های پاسخ ثبت‌شده در نقاط مختلف بررسی می‌شود و پزشک می‌تواند از این اطلاعات برای ارزیابی عملکرد عصب استفاده کند. به کمک تست نوار عصب و عضله می‌توان سرعت و کیفیت انتقال پیام عصبی در عصب مورد بررسی را ارزیابی کرد.

در زمان انجام تست نوار عصب عضله چه نکاتی را باید در نظر داشت؟

1. انجام تست نوار عصب عضله وابسته به نوع تست درخواستی پزشک معالج زمانی 45 دقیقه تا 2 ساعتی به خود اختصاص خواهد داد؛
2. پس از انجام تست توصیه می شود انتهای اندام نظیر دست ها و پاها را گرم کنید؛
3. هیچ شی فلزی مانند دستبند یا انگشتر به همراه نداشته و نسبت به خاموش کردن وسایل الکترونیک خود اقدام کنید؛
4. در صورت ابتلا به بیماری های عفونی چون ایدز، هپاتیت، بیماری های خونی، نارسایی کلیه و کبد و بیماری های قلبی، بهتر است حتماً قبل از انجام تست این موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
5. در صورت مصرف داروهایی مانند هپارین، وارفارین و یا پلاویکس نیز حتماً با پزشک مشورتی داشته باشید؛
6. در صورتی که انجام تست نوار عصب عضله توسط پزشکی متخصص و به وسیله سوزن هایی باکیفیت انجام شود این تست درد خاصی نداشته و تنها ممکن است کمی جای سوزن ها سوزش یا دردی جزئی به همراه داشته باشد؛
7. هنگام تحریک عصبی یا ورود الکترود سوزنی ممکن است ناراحتی یا درد خفیفی احساس شود که میزان آن در افراد مختلف متفاوت است.

انواع تست نوار عصب عضله

به طور کلی می توان تست های نوار عصب عضله را به انواع زیر تقسیم بندی نمود:

1. الكترو ميو گرافي ( EMG, Electromyography )

از این تست به منظور بررسی عارضه های مختلفی که احتمالاً سرمنشاء آن ها فشار روی عصب، علی الخصوص در بازو، آرنج یا مچ دست می باشد استفاده می شود. جهت انجام این نوع تست، الکترودی سوزنی وارد عضله شده و از این راه ثبت فعالیت الکتریکی عصله انجام خواهد شد.

پس از گذاشتن الکترود، بیمار بایستی کمی عضله خود را انقباض داده و بعد میزان انقباض را افزایش دهد.
امواج تولید شده در هر حالت متفاوت با دیگری است.

2. هدایت عصبی conducting Nervestudies NCS

یکی دیگر از بخش‌های نوار عصب و عضله، مطالعه هدایت عصبی (NCS/NCV) است. در این روش، عصب از طریق الکترودهای قرارگرفته روی پوست با تحریک الکتریکی خفیف بررسی می‌شود و پاسخ آن در نقاط مشخص ثبت خواهد شد.

نتایج این بررسی می‌تواند اطلاعاتی درباره سرعت و کیفیت انتقال پیام عصبی در اختیار پزشک قرار دهد. در صورت عدم کارکرد مطوب عصب، سرعت هدایت با کاهش همراه خواهد بود. در این روش پزشک سعی نموده با تعییر محل الکترودها به محل آسیب عصب دست پیدا کند.

تأثیر تست نوار عصب عضله در درمان کمردرد و گردن درد

این روزها علم در زمینه سلامت انسان ها بسیار موثر واقع شده است. البته در این بین برخی مواقع اطلاعات علمی کمی سبب سردرگمی خواهد شد. به عنوان نمونه ممکن است در عکس ام آر آی بسیاری از افراد طبیعی یک بیرون زدگی و یا پارگی دیسک دیده شود ولی این بیرون زدگی مشکلی را برای فرد بیمار به وجود نمی آورد.

در بیمارانی که به دیسک کمر مبتلا هستند نیز احتمال داشته چند بیرون زدگی دیسک رخ داده شده باشد اما این که مدام دیسک سبب بروز علائم شده به راحتی قابل تشخیص نباشد. در چنین شرایطی می توان با تست نوار عصب و عضله دیسک کمر اقدام به تشخیص عصب درگیر و تعیین محل ضایعه نمود. برخی مواقع ممکن است مدتی بعد از بهبود کمردرد بیمار درگیر دیسک کمر، مجدد درد شروع شود. به کمک نوار عصب و عضله می توان قدیمی یا جدید بودن این درگیری عصبی را تشخیص داد.

برخی مواقع بیمار برای درمان دیسک کمر اقدام به عمل می کند اما بعد از مدتی به جای بهبود، درد بیشتری را تجربه می کند. در چنین شرایطی با استفاده از تست نوار عصب عضله می توان دلیل بروز این مشکل را تشخیص داد. 

گاهی افراد درگیر بیماری هایی چون دیابت با التهاب عصبی رو به رو شده و در فرد علائمی مشابه دیسک بروز پیدا می کند. در این حالت جراحی دیسک تنها سبب بدتر شدن بیماری خواهد شد. حال آن که به کمک  این تست می توان به بهبود این حالات کمک نمود.
برخی مواقع در محلی به غیر از کمر عصب دچار گیر افتادگی شده و برای مثال عصب سیاتیک در لگن گیر می افتد. اما بیمار در کمر نیز احساس تیرکشیدگی دارد. با استفاده از تست نوار عصب و عضله می توان محل گیر افتادن عصب را تعیین نمود.
برخی مواقع درگیری عصب به شکل دردی مبهم در نقطه ای دیگر ظاهر می شود. برای نمونه فشار روی دیسک به شکل درد پشت ران، درد پاشنه و یا زانو خود را نشان می دهد. در چنین حالتی نیز تست نوار عصب عضله به تشخیص کمک خواهد نمود.

نوار عصب دست

در صورت داشتن مشکلاتی چون گردن درد و یا حس گز گز و یا سوزن سوزن شدن دست ها و یا عدم توانایی کافی دست ها برای بلند کردن اشیاء ممکن است عصب دست در ناحیه ای گیر کرده و یا اصطلاحاً له شده باشد.
در چنین شرایطی نیاز به بررسی اعصاب دست وجود خواهد داشت تا در صورت وجود مشکلی در مسیر عصب دست بتوان نسبت به رفع آن اقدام نمود. برای این کار می توان از تست نوار عصب دست کمک گرفت.

میزان درد تست نوار عصب و عضله EMG‑NCV

شدت ناراحتی در این آزمایش در افراد مختلف متفاوت است. در بخش هدایت عصبی ممکن است هنگام تحریک الکتریکی احساس کوتاه و خفیفی ایجاد شود و در بخش EMG نیز ورود الکترود سوزنی می‌تواند با کمی درد یا ناراحتی همراه باشد، اما در صورت زیاد بودن درد شما توانسته در حین انجام تست این موضوع را به پزشک مربوطه اطلاع داده تا نحوه تست را بسته به مورد، تغییر دهید. 

اگر بی‌حسی، گزگز، ضعف عضلانی یا دردهای تیرکشنده بدون علت مشخص ادامه پیدا کرده است، بهتر است برای بررسی علت علائم به پزشک مراجعه کنید. در صورت تشخیص پزشک، نوار عصب و عضله می‌تواند یکی از بررسی‌های لازم برای ارزیابی وضعیت اعصاب و عضلات باشد.

 

نحوه تفسیر نتیجه تست نوار عصب عضله

به طور معمول تست نوار عصب و عضله پیچیدگی های خاص خود را داشته و نیاز است که تفسیر آن توسط پزشکی متخصص انجام شود.
اما در صورت نرمال نبودن تست، پزشک انجام دهنده نوار عصب عضله در بخش impression نتایجی را قید می کند. و در واقع فشار یا صدمه به عصبی در یک ناحیه را ذکر خواهد نمود.
از این رو شما با نگاه به این بخش تا حدودی این امکان را داشته تا از نتیجه تست نوار عصب و عضله اطلاع پیدا نمایید. اما به طور کلی نیاز است که تفسیر این تست را بر عهده پزشک بگذارید.

نوار عصب عضله و تشخیص بیماری ام اس

اگرچه نوار عصب و عضله ممکن است در بررسی برخی علائم عصبی کاربرد داشته باشد، اما آزمایش اصلی برای تشخیص بیماری ام‌اس نیست و نمی‌توان با استفاده از آن به‌تنهایی این بیماری را تأیید یا رد کرد.

EMG-NCV  بیشتر برای بررسی عملکرد اعصاب محیطی و عضلات کاربرد دارد و ممکن است در بعضی بیماران برای بررسی علائم مشابه برخی مشکلات عصبی مورد استفاده قرار گیرد. تشخیص ام‌اس بر اساس مجموعه‌ای از علائم، معاینه عصبی و بررسی‌های تشخیصی مناسب انجام می‌شود.

بهترین مرکز نوار عصب و عضله در تهران

اگر قصد انجام نوار عصب و عضله در تهران را دارید، انتخاب مرکز مناسب به عواملی مانند حضور پزشک متخصص، تجهیزات مناسب و امکان تفسیر دقیق نتیجه بستگی دارد. مرکز فوق تخصصی مغز و اعصاب و روان رها خدمات مرتبط با بررسی‌های عصبی از جمله نوار عصب و عضله را ارائه می‌دهد.

برای اطلاعات بیشتر درباره خدمات، شرایط مراجعه و نوبت‌دهی می‌توانید به صفحه نوار عصب و عضله در تهران مراجعه کنید. مرکز رها امکان انجام بررسی‌های مرتبط با بیماری‌های مغز و اعصاب را فراهم کرده است و مراجعان می‌توانند بر اساس نظر پزشک، برای انجام نوار عصب و عضله و دریافت گزارش آن اقدام کنند. اطلاعات مربوط به هزینه، پوشش بیمه و نوبت‌دهی نیز بهتر است بر اساس شرایط و تعرفه‌های جاری مرکز بررسی شود.

سوالات متداول

1. آیا انجام تست نوار عصب و عضله محدودیت سنی دارد؟

خیر، برای تمامی سنین قابل انجام است اما بر اساس سن فرد روش انجام متفاوت خواهد بود.

2. هزینه نوار عصب و عضله EMG‑NCV به چه عواملی بستگی دارد؟
   هزینه این تست به مواردی مانند تعداد اندام‌های مورد بررسی، پوشش بیمه‌ای و نوع تست (NCV یا EMG و یا هردو) وابسطه است. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد قیمت نوار عصب و عضله EMG‑NCV با کارشناسان ما در تماس باشید.
   
3. چه مدت طول می‌کشد تا نتیجه تست مشخص شود.

گزارش تست پس از بررسی یافته‌ها توسط پزشک تهیه می‌شود و زمان آماده شدن نتیجه می‌تواند با توجه به روند کار مرکز متفاوت باشد.

1. آیا نوار عصب و عضله درد دارد؟

ممکن است هنگام تحریک عصبی یا ورود الکترود سوزنی ناراحتی یا درد خفیفی احساس شود. شدت این احساس در افراد مختلف متفاوت بوده و معمولاً کوتاه‌مدت است.

2. آیا قبل از نوار عصب و عضله باید داروهای مصرفی را اطلاع داد؟

بله، بهتر است پیش از انجام تست، پزشک را از داروهای مصرفی و شرایط پزشکی مهم، به‌ویژه مصرف داروهای رقیق‌کننده خون، مطلع کنید.

ارتباط با درمانگاه تخصصی مغز، اعصاب و روان رها

برای دریافت اطلاعات درباره نوبت‌دهی و شرایط انجام نوار عصب و عضله می‌توانید از طریق صفحه تماس با ما اقدام کنید.

پیج اینستاگرام رها: raha_brain_clinic