نوروپاتی دیابتی نوعی آسیب عصبی و یکی از عوارض شایع و جدی دیابت نوع 1 و2 بوده که در مواردی که سطح قند خون در مدت زمان طولانی بالا باشد، ایجاد میشود. نوروپاتی دیابتی بیشتر اعصاب پاها و کف پاها را دچار آسیب کرده و به آرامی ظاهر میشود. در این بلاگ قصد داریم به نوروپاتی دیابتی و علائم آن بپردازیم؛ پس تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.
نوروپاتی دیابتی چیست؟
نوروپاتی دیابتی یک اصطلاح پزشکی بوده و به آسیب عصبی ناشی از بیماری دیابت گفته میشود. در حقیقت نوروپاتی دیابتی در صورت عدم کنترل دیابت میتواند به از دست دادن احساس در پاها و به دنبال آن بروز زخم و تاولهایی منجر شود. اگر بیماری نوروپاتی دیابتی جدی گرفته نشود میتواند خطرات جبرانناپذیری را به وجود آورد. همچنین، درگیری اعصاب اتونومیک قلب و عروق ممکن است موجب آریتمی، افت فشار شدید یا سنکوپ شود. از طرفی درد مزمن، گزگز پا و اختلال خواب و عملکرد جنسی روی کیفیت زندگی زندگی اثر میگذارد.
انواع نوروپاتی دیابتی
نوروپاتی دیابتی دارای انواع مختلفی است که در این بخش بهصورت خلاصهای به آنها اشاره کردهایم:
- نوروپاتی محیطی: شایعترین نوع که اندامهای انتهایی را به طور کامل درگیر میکند و موجب بیحسی، درد و ضعف عضلانی میشود.
- نوروپاتی اتونومیک: بر عملکرد اعضای داخلی بدن نظیر قلب و دستگاه گوارش اثر میگذارد.
- نوروپاتی پروگزیمال: این نوع در نواحی نزدیک به تنه مشاهده میشود.
- نوروپاتی کانونی: آسیب ناگهانی یک یا چند عصب خاص که معمولا گذرا است.
علائم نوروپاتی دیابتی چیست؟
برخی از بیماران هیچ علائمی در این بیماری مشاهده نمیکنند، اما با این وجود علائم آسیبدیدگی عصبی در سایر افراد ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- احساس سرگیجه یا بیهوشی به خاطر کاهش قند خون در زمان ایستادن یا بلند شدن از حالت نشسته
- احساس ضعف و خستگی مداوم
- مشکلات مرتبط با دفع
- ضعیف شدن عضلات دست یا پا
- احساس سوزش یا درد انگشتان، پاها، کف پا، دستها و بازوها یا حتی بیحس شدن این اندامها
- ناتوانی جنسی در مردان و خشک شدن واژن در خانمها
- مشکل در ادرار کردن به دلیل افت فشار خون هنگام ایستادن ناگهانی (افت فشار خون ارتواستاتیک)
- اسهال یا یبوست
- کماشتهایی، حالت تهوع یا استفراغ
نوروپاتی دیابتی چطور تشخیص داده میشود؟
برای تشخیص نوروپاتی دیابتی، پزشک معاینه جسمی و معاینه پا را برای بررسی موارد زیر انجام میدهد:
- رفلکس مچ پا
- از دست دادن حس
- تغییرات در بافت پوست
- تغییر در رنگ پوست
آزمایشهای تشخیص نوروپاتی
چنانچه احتمال نوروپاتی بسیار باشد، پزشک انجام آزمایشات زیر را توصیه میکند:
- انجام الکترومیوگرام (EMG) یا تست واکنش عضله، برای ثبت فعالیت الکتریکی در عضلات که در این روش تخلیه الکتریکی عضلات ارزیابی میشوند.
- تست سرعت هدایت عصبی (NCV) برای اندازهگیری سرعت هدایت یک پالس الکتریکی از طریق عصب در دست و پا به منظور تشخیص سندروم تونل کارپال.
نوروپاتی دیابتی چگونه درمان میشود؟
به طورکی هیچ درمانی برای نوروپاتی دیابتی وجود ندارد، اما با بهرهگیری از برخی روشها میتوانید پیشرفت آن را کاهش دهید. بهترین روش برای کاهش احتمال ابتلا به نوروپاتی یا کند کردن پیشرفت آن، حفظ سطح سالم قند خون است. این امر میتواند علائم نوروپاتی را بهبود بخشد. همچنین، ترک سیگار و ورزش منظم نیز پیشنهاد میشود.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد اطلاعات دقیق درباره علائم، عوامل خطر و زمانی که باید به پزشک مراجعه کرد مقاله Diabetic neuropathy – Symptoms & causes را مطالعه کنید.
سخن پایانی
نوروپاتی دیابتی یک چالش جدی برای بیماران مبتلا به دیابت بوده، اما با درک درست و مدیریت مناسب میتوان علائم آن را کاهش داد و کیفیت زندگی را بهبود بخشید. برای آگاهی از نوروپاتی دیابتی نیاز به متخصص مغز و اعصاب، نوار عصب و عضله است. کلینیک تخصصی مغز و اعصاب و روانپزشکی رها در کنار شما عزیزان است تا روند درمان را با خیالی آسوده آغاز کنید.
